Hanzestad
Den Haag heeft zijn hopjes, Zwolle z’n balletjes, Kampen z’n uien en Deventer z’n koek!
Al meer dan 400 jaren geniet de stad internationale faam vanwege de hoge kwaliteit van de kruidkoek, de bijtjes en de honingkoek.
Eén koekfabriek heeft de tand des tijds overleefd: Jb Bussink.
In het gelijknamige koekwinkeltje op de Brink wordt dagelijkse verse koek gebakken.
Een goede uitvalsbasis dus om onder het genot van een kopje koffie met koek de bruisende, vrije
keizerlijke Hanzestad Deventer te verkennen.
Deventer geldt als één van de oudste steden van ons land.
Uit 806 stamt de eerste vermelding inde archieven over een kleine nederzetting langs de IJssel.
De Angelsaksische monnik Lebuinus speelde in de vroege middeleeuwen een rol van importantie in
de historie van de stad.
Vanuit de Wilpse polder stak hij per roeiboot de IJssel over om daar zijn
kersteningswerkzaamheden voort te zetten.
Hij bouwde een kleine houten kerk op de plek waar nu de machtige Lebuinuskerk staat te pronken
als beeldbepalend element in het silhouet van Deventer.
Er gaan zelfs verhalen dat de naam Deventer van oorsprong op z’n Engels werd uitgesproken,
dus iets in de trant van Dèvuntur, onder invloed van de Ierse Lebuinus.
De naam Menstraat zou daarom een verbastering van het woord Mainstreet (Hoofdstraat) kunnen zijn.
Dwalend door Deventers ‘dreven’ komt u tal van interessante, vaak bouwtechnische details, tegen.
Heeft u bijvoorbeeld wel eens gehoord van een ossendrop? Dat was in vroeger eeuwen de benaming van een steegje of een opening tussen twee huizen.
Deze doorgangen zijn nu vaak afgesloten of dichtgemetseld om vervuiling door duiven etc. te voorkomen.
In hoekhuizen waren kettinggaten vroeger verplicht.
Als de nacht viel werden er dikke, stalen kettingen over de weg gespannen om bij te dragen aan een stukje veiligheid van de stad.
De kettingen hingen op een vaste hoogte van 4 voet : de juiste hoogte om een ruiter te paard, die tijdens de nachtelijke uren waarschijnlijk weinigs goeds in de zin had, te laten struikelen.
Tal van gerestaureerde gevelstenen vertellen over de historie van de diverse gebouwen en hun inwoners.
Kijk maar eens in het monumentale Bergkwartier, eens verpauperd tot op het bot maar in de jaren ’60 grandioos hersteld.
Op één van de gevelstenen in het Bergkwartier wordt heden en verleden uitgebeeld.
Sint Nicolaas als schutspatroon van de Deventer zeelieden, die o.a. stokvis uit het Noorse Bergen vervoerden, en de geldbuidel van mevrouw Klompé.
De steen is te zien in de buurt van de voormalige Sint Nicolaaskerk, nu Bergkerk geheten.
Deventer speelde een prominente rol binnen de Hanze.
Jaarlijks werden er maar liefs zes jaarmarkten georganiseerd, die elk meerdere dagen duurden.
Kooplieden uit heel Europa kwamen dan richting IJsselstad hetgeen met name in de 14de en 15de eeuw leidde tot een flinke toename van de welvaart.
In deze tijd ontstond ook de Moderne Devotie, een religieuze beweging o.l.v. Geert Grote (1340), die veel invloed kende.
Het was ook de periode waarin koopmanshuizen werden gebouwd met de bekende Hanzegevels, naar voorbeeld van de belangrijkste (Duitse) Hanzestad, Lübeck.
Deze gevels zijn te herkennen aan de zogeheten pinakels, torentjes, die een kwartslag gedraaid op de gevels staan.
Deventer biedt teveel bezienswaardigheden om op te noemen.
Een prima manier om kennis te maken met de stad is daarom een stadswandeling te boeken bij het ANWB / VVV – kantoor.
U kunt er zelfs kiezen uit verschillende thema’s.
Er zijn algemene historische wandelingen ( twee varianten) maar u kunt ook kiezen voor de literaire wandeling, de bomenroute, een jeugdroute, een route over de Mennonieten en een wandeling onder de naam ‘Het Verstoorde Leven’ over het leven van de Joodse gemeenschap in Deventer.
In de Waag uit 1528 bevindt zich het stadshistorisch museum, waar u een zeer gevarieerde duik maakt in de geschiedenis van Deventer.
De collectie van het Speelgoedmuseum roept nostalgische gevoelens op, evenals het Poppenkabinet.
Het Automuseum en het Etty Hillesum Centrum completeren het overzicht van musea.
Deventer bruist en dat heeft u ongetwijfeld al eens ondergaan tijdens één van de vele evenementen die de stad kent.
Het middeleeuwse festival ‘Op den Berghe’ bijvoorbeeld, Deventer op stelten, de grootste boekenmarkt van Europa, het Dickensfestival en ga zo maar door.
Wie even afstand van al dit gedruis wil nemen, raden wij aan de toren van de Grote of de Lebuinuskerk te beklimmen.
Wel even op de tanden bijten (de toren telt 220 treden) maar dan overziet u vanaf 60 meter hoogte een prachtige Hanzestad aan de IJssel!
www.vvvdeventer.nl

